Salland Centraal | Sallands Erfgoed viert 10-jarig bestaan

Een flinke stapel boeken, waaronder ‘Boerderijen in Salland’ met meer dan 3.000 verkochte exemplaren, is het tastbare resultaat van tien jaar Stichting Sallands Erfgoed. “Maar we hebben veel meer gedaan,” zo zegt voorzitter Robert Kemper Alferink.

“We hebben ook gezorgd dat er 8 ton van de provincie is gebruikt voor projecten om rieten daken van Sallandse boerderijen te herstellen.” Zaterdagmiddag 15 september wordt op de boerderij van oud-voorzitter Maureen Fakkert bij Heeten het 10-jarig bestaan gevierd met het jubileumfestival ‘Kiek’n in de kök’n - Proef en beleef de Sallandse boerderij.’

De zeer in (regionale) historie geïnteresseerde Robert Kemper (zoals hij bij de burgerlijke stand bekend is, zelf voegt hij Alferink toe naar de naam van Erve Alferink bij Haarle, al generaties in familiebezit) was er tien jaar geleden snel bij toen Stichting Sallands Erfgoed opgericht werd. “Maar het idee was van Elleke Brinkman uit Okkenbroek. Zij woonde jarenlang in Utrecht, kwam terug en vond dat het Sallandse platteland achteruit was gegaan. In de buurtbus ontmoette zij Hans Koldewijn uit Schalkhaar, nog steeds penningmeester, en zo ging het balletje rollen. Snel kwamen toen onder meer ik maar ook Maureen Fakkert (boerin in Heeten en tot vorig jaar voorzitter) en historicus Ewout van der Horst uit Olst erbij.”

Uitgangspunt was en is om ‘het streekeigen landschap van Salland met zijn boerenerven te behouden en te stimuleren.’ Dat vergde destijds enige uitleg bij boerenorganisatie LTO merkte Robert. “Die waren een tikje bevreesd dat we hier een soort van Openluchtmuseum Salland wilden maken. Maar zelfs de meest monumentale boerderij is in de loop der eeuwen aangepast aan nieuwe ontwikkelingen. Boeren waren altijd al innovatief. Vanaf het begin wilden we aandacht voor renovatie en restauratie, maar ook rekening houden met de gebruikers en eigenaren. In monumenten zoals kerk en molens wonen meestal geen mensen, in boerderijen wel. Behoud door verandering noemden we dat.”

Boeken
Meest zichtbaar werd de stichting door het uitgeven van een mooie serie boeken, van het verhaal van (de inmiddels overleden) Olster fruitteler en veehouder Derk Steenbruggen tot het standaardboek ‘Boerderijen in Salland’. “Daarvoor is de nu overleden Everhard Jans uit Almelo een jaar lang door Salland getrokken, Er was eigenlijk weinig informatie. Mooi was ook het boek over de wederopbouwboerderijen na de oorlog. Die vervingen in de oorlog verwoeste boerderijen. Ik vond die boerderijen nooit zo geweldig maar als je het verhaal erachter kent, dan kijk je er met heel andere ogen tegen aan. “

“We hebben ook een prikkelend boekje uitgebracht met suggesties hoe je nieuwe boerderijen en woningen kunt bouwen, want soms is sloop onvermijdelijk, maar zonder steeds terug te vallen op dezelfde saaie boerderettes en notariswoningen. Het meest recente boek was van historicus Ewout van der Horst die zijn ervaringen als boerenknecht op de Bissems Hofstede in Marle beschreef. Een soort familiekroniek gecombineerd met aandacht voor de historie van de boerderij en de ontwikkelingen in de landbouw.”

Rieten daken
Wat minder zichtbaar waren veel andere activiteiten. Zo zorgde de stichting dat er in totaal 8 ton geld van de provincie Overijssel ingezet werd voor het herstel van een kleine 150 rieten daken en kwamen er cursussen voor boerderijeigenaren. “Dat rietproject deden we samen met de Monumentenwacht die voor het technische deel zorgde. Wij zijn maar een kleine stichting met gewone mensen. Maureen Fakkert sprak altijd met de deelnemers. Je kon 20 procent vergoed krijgen, maar soms hadden boeren door lage melkprijzen die andere 80 procent gewoon niet. Dan is het mooi om te merken dat ze het een jaar later wel deden.”

De cursussen voor boerderijeigenaren trokken ook veel nieuwkomers. “Als je niet uit de streek komt, dan wil je bijvoorbeeld de luiken graag in dezelfde kleur verven als de buren. Alleen, dat zijn de kleuren van een landgoed. Dat moet je dus uitleggen. Of dat plastic goten niet echt passen bij zo’n oud gebouw. Er is ook veel te leren hoe je die oude boerderijen het beste kunt onderhouden.”

Erg succesvol was de verkiezing van de mooiste boerderij van Salland. “Daarom heen hebben we tien keer de Sallandse Erfgoedshow op verschillende locaties georganiseerd. Bizar druk, ik weet nog hoe bijvoorbeeld in Heino de zaal uitpuilde.”

Thuuskommen
De provincie Overijssel heeft inmiddels de aanvraag voor het nieuwe project ‘Thuuskommen’ goedgekeurd. “Daarmee willen we het verhaal laten horen achter die beeldbepalende boerderijen die iedereen kent. Interessante verhalen, voor dat dorp of buurtschap zelf maar ook met waarde voor anderen in Salland. Boerderijen waar ooit een schuilkerkje was bijvoorbeeld. We zoeken nog boerderijen met zo’n verhaal, suggesties zijn welkom.”

Ook voor de komende jaren zijn er genoeg plannen. “We willen iets doen met verdwenen boerderijen. Of met kunst op het platteland. Die ideeën zijn nog lang niet uitgekristalliseerd. We rekenen op nieuwe suggesties van onze achterban tijdens het festival in Heeten. We hebben honderden donateurs, maar willen ook boerderijeigenaren bereiken. Je moet geen club worden waarvan niemand op een boerderij woont. Daarom zoeken we nieuwe bestuursleden. En iemand die zorgt voor het contact met de Sallandse landbouw zoals Maureen Fakkert altijd erg goed deed. Die praat de taal van de boer, dat is belangrijk. Ze zijn van harte welkom bij onze stichting.”

Het jubileumfestival ‘Kiek’n in de kök’n - Proef en beleef de Sallandse boerderij’ begint zaterdag 15 september rond half twee aan de Weeleweg 13 bij Heeten. Er zijn onder meer lezingen (‘Het verhaal van de boerderij Schoorlemmer’), maar ook live muziek van Muppet Stuff en troubadour Gery Groot Zwaaftink. Dat wordt aangevuld met onder meer een melkproeverij, boerenijs, wild roken, droge worst en kraampjes. De entree is gratis.

 

Bron: Salland Centraal

 


«   »

Reactie plaatsen

Reacties

Er zijn geen reacties geplaatst.